"Ik ben leven dat leven wil, te midden van leven dat leven wil." - Albert Schweitzer (1875 - 1965)

Politiek, beleid en regelgeving

 Politieke partijen

 


Sinds 28 oktober 2002 kent Nederland een politieke partij die opkomt voor de belangen van dieren: de Partij voor de Dieren. Deze partij streeft naar respect en mededogen in de omgang met dieren. Sinds 30 november 2006 is de partij met twee zetels in de Tweede Kamer vertegenwoordigd. Fractievoorzitter is Marianne Thieme. In de Eerste Kamer heeft de Partij ook twee zetels. Daarnaast heeft de partij volksvertegenwoordigers in diverse gemeenten, provincies en waterschappen. De partij heeft ook een jongerenorganisatie: PINK!

Ook andere landen kennen 'dierenpartijen'. De Portugese PAN heeft inmiddels ook een volksvertegenwoordiger in het nationale parlement.


Sinds de komst van de Partij voor de Dieren in de Nederlandse politiek zijn ook andere politieke partijen meer aandacht gaan besteden aan het welzijn van dieren. De Partij voor de Dieren houdt een diervriendelijke barometer bij, zodat iedereen kan volgen hoe alle partijen stemmen bij moties die het welzijn van dieren verbeteren of juist verslechteren.

De Partij voor de dieren bestond op 28 oktober 2012 tien jaar. Daar is de documentaire 'De Haas in de Marathon' over gemaakt. Klik hier voor de film.

Overheidsbeleid

Regeerakkoord VVD-PvdA (2012)
De Nederlandse regering erkent dat dierenwelzijn belangrijk is en dat het onderwerp breed leeft onder de bevolking. In het regeerakkoord 'Bruggen slaan' van VVD en PvdA (29 oktober 2012) staat:



  • De komende jaren wordt dierenwelzijn verder verankerd in de intensieve veehouderij. Uitgangspunt is het advies van de commissie Van Doorn 'Al het vlees duurzaam - De doorbraak naar een gezonde, veilige en gewaardeerde veehouderij in 2020'.
  • We ondersteunen samenwerking van organisaties binnen de voedselketen op het terrein van dierenbescherming, consumentenbelangen, landbouw en levensmiddelenhandel.
  • We toetsen planologische regels voor de bouw van zeer grote stallen en regels voor het gebruik van antibiotica voor dieren op volksgezondheidsaspecten en scherpen ze zo nodig aan.
  • De reguliere politie pakt verwaarlozing en mishandeling van dieren hard aan. Zware straffen en verboden om dieren te houden ondersteunen dit beleid.
  • Er komt een verbod op het gebruik van wilde dieren in circussen.

Het beleid over de omgang met dieren wordt ontwikkeld door het ministerie van Economische Zaken. De minister en staatssecretaris van het ministerie van Economisch Zaken kunnen zich hierbij laten adviseren door de Raad voor Dierenaangelegenheden. Dit is een raad van onafhankelijke deskundigen die op verzoek en op eigen initiatief adviseert over complexe, multidiciplinaire vraagstukken op het gebied dierenwelzijn en diergezondheid. Op de website van de Raad vind je alle adviezen die de Raad de laatste jaren heeft uitgebracht.

De rijksoverheid heeft haar visie op dieren in verschillende nota's neergeschreven.

Beleid ten aanzien van dierenwelzijn en diergezondheid

  • In 1981 verscheen onder staatssecretaris Wallis de Vries (VVD) de eerste nota waarin een visie op het houden van dieren werd beschreven: de Nota Rijksoverheid en Dierenbescherming. Het bijzondere aan deze nota was dat hierin de intrinsieke waarde van het dier werd erkend. Dieren hebben ook belangen en die belangen dienen zorgvuldig te worgen afgewogen.
  • In 2002 verscheen onder minister Brinkhorst (D'66) de Beleidsnota Dierenwelzijn. Deze werd echter niet van kracht, omdat het kabinet Kok II (PvdA, D'66 en VVD) viel.
  • In 2007 verscheen onder minister Verburg (CDA) de Nota Dierenwelzijn en de Nationale Agenda Diergezondheid.
  • In 2012 verscheen onder staatssecretaris Bleker (CDA) de Nota Dierenwelzijn en Diergezondheid. Deze nota is niet meer door de Tweede Kamer besproken vanwege de val van het kabinet Rutte.
  • In 2013 verscheen onder staatssecretaris Dijksma (PvdA) de Beleidsbrief Dierenwelzijn.

Beleid ten aanzien van landbouwhuisdieren
In 2013 verscheen het Kabinetsstandpunt inzake omvang intensieve veehouderij en schaalgrootte waarin het kabinet haar visie geeft op de veehouderij. In 2011 was al eerder de Visie veehouderij verschenen en in 2008 De toekomstvisie op veehouderij. Het kabinet wil dat de veehouderij duurzamer en diervriendelijker wordt en goed in de lokale omgeving past.

Beleid ten aanzien van proefdieren

Het beleid over proefdieren werd ontwikkeld door de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, maar sinds 2013 door de minister van Economische Zaken. In 2008 heeft minister Klink (CDA) de Kabinetsvisie alternatieven voor dierproeven uitgebracht. Het proefdierbeleid is primair gericht op het stimuleren van de ontwikkeling en toepassing van alternatieven voor dierproeven. Het uitgangspunt hiervoor zijn de drie V’s: vervanging, vermindering en verfijning. Het uiteindelijke doel is het terugbrengen van het aantal dierproeven. In 2014 verscheen het Plan van aanpak dierproeven en alternatieven.

Beleid ten aanzien van vissen
Het Gemeenschappelijk Visserij Beleid (GVB) van de Europese Commissie (EC) stelt de kaders voor het Nederlandse zeevisserijbeleid. Alle lidstaten moeten zich houden aan de regels die het GVB stelt. Het GVB moet ervoor zorgen dat de visserij en de aquacultuur ecologisch, economisch en sociaal duurzaam zijn. Daarnaast moet de visserij economisch een gezonde sector zijn waarin veel mensen werken. Het is belangrijk dat vissers op zee zoveel mogelijk vis vangen. Maar tegelijkertijd mogen ze de zee niet leeg vissen. Daarom gelden er vangstbeperkingen. Er worden bijvoorbeeld bepaalde gebieden op zee gesloten voor visserij.

Beleid ten aanzien van wilde dieren

Het natuurbeleid wordt ontwikkeld door het ministerie van Economische Zaken. In de Nota Natuur voor mensen, mensen voor natuur uit 2002 werd het natuurbeleid voor de komende 10 jaar beschreven. Daarin is zowel aandacht voor de bescherming van de biodiversiteit als voor de ontwikkeling van recreatie in de natuur. Het beleid om een Ecologische Hoofdstructuur te maken (gelanceerd met het Natuurbeleidsplan in 1990) werd voortgezet. Deze moest in 2018 gerealiseerd zijn. In 2014 verscheen de Rijksnatuurvisie 2014 Natuurlijk verder. Kernpunt van deze visie is een omslag in het denken: natuur hoort midden in de samenlevin thuis en niet alleen in beschermde natuurgebieden. Dit is goed voor de economie én voor de biodiversiteit. In 2014 verscheen ook de Natuurambitie Grote Wateren 2050 en verder. Dit is een visie op het toekomstig natuurbeleid voor grote wateren als het Waddengebied of de Noordzee. In deze natuur is plaats voor onder andere waterveiligheid (beveiliging tegen hoogwater), recreatie, en voedselproductie.


Wet- en regelgeving voor de omgang met dieren

Een deel van de regelgeving voor de omgang met dieren wordt bepaald in Europa en deels kunnen lidstaten hun eigen regelgeving bepalen. Klik hier om naar de informatie over wet- en regelgeving te gaan.